तो चित्रपट सुरू होताच सिनेमागृहे व्हायची मंदिरे, लोक चप्पल काढून बघायचे चित्रपट

आता तुम्हाला समजले असेल की आम्ही कोणत्या चित्रपटाबद्दल बोलत आहोत. होय, आम्ही बोलत आहोत 1975 मध्ये रिलीज झालेल्या ‘जय संतोषी मां’ या चित्रपटाविषयी. लोकांमध्ये या सिनेमाची एवढी क्रेझ होती की हा सिनेमा पाहण्यासाठी लोकांची गर्दी व्हायची आणि थिएटर्स हाऊसफुल्ल व्हायची. त्या काळात ‘जय संतोषी माँ’ हिट होण्यात महिलांचा मोठा वाटा होता, असे म्हणतात. त्यामुळे दर शनिवारी महिलांसाठी वेगळा शो असायचा.

अनिता गुहा यांनी दिग्दर्शक विजय शर्मा यांच्या ‘जय संतोषी माँ’ या चित्रपटात संतोषी मातेची भूमिका साकारली होती. ‘जय संतोषी माँ’ पाहण्यासाठी गावागावांतून लोक शहरांत येत असत. त्यामुळेच चित्रपटाचे शोही वाढवण्यात आले. शहरांतील चित्रपटगृहे महिलांनी उजळून निघाली की, चित्रपटगृहाचे दरवाजे बंद केले की आतील दृश्य अगदी मंदिरासारखे व्हायचे, असे म्हणतात. चित्रपट सुरू होण्यापूर्वी आरती करण्यात यायची आणि प्रसादाचे वाटपही करण्यात यायचे. ‘मैं तो आरती उतरूं रे संतोषी माता की’ या गाण्यासाठी महिला आरतीचे ताट तयार करत असत. पडद्यावर फुले टाकण्यात यायची आणि नाणीही फेकण्यात यायची.

या चित्रपटात अनिता गुहा व्यतिरिक्त कानन कौशल, भारत भूषण आणि आशिष कुमार हे देखील महत्त्वाच्या भूमिकेत दिसले होते. त्यांच्या रेडिओ चॅनेलवर या चित्रपटाचा उल्लेख करताना अन्नू कपूर एकदा म्हणाले होते की, हा चित्रपट धार्मिक विषयावर असल्यामुळे जेव्हाही लोक चित्रपटगृहात हा चित्रपट पाहण्यासाठी जात असत, तेव्हा ते त्यांचे बूट आणि चप्पल बाहेर काढत असत. इतकेच नाही तर पाटण्यात एका व्यक्तीने चप्पल आणि चपला हाताळणे हे उत्पन्नाचे साधन बनवले होते. शूज आणि चप्पल ठेवण्यासाठी त्यांनी थिएटरच्या बाहेर एक स्टॉल लावला होता आणि चित्रपटगृहांमधून चित्रपट प्रदर्शित होईपर्यंत त्या व्यक्तीची कमाई सुमारे 1.70 लाखांपर्यंत पोहोचली होती.

‘जय संतोषी माँ’ चित्रपटापूर्वी लोकांना संतोषी मातेबद्दल फारशी माहिती नव्हती आणि कोणी उपवासही ठेवला नाही, असे म्हणतात. मात्र या चित्रपटानंतर लोकांमध्ये संतोषी मातेची भक्ती वाढली आणि लोक संतोषी मातेचे व्रत करू लागले. आजही अनेक महिला शुक्रवारी संतोषी मातेचे व्रत करतात.