
सूर्य आणि चंद्रानंतर शुक्र भारताच्या रडारवर आहे. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने चार अंतराळ प्रकल्पांना मंजुरी दिली आहे. यापैकी एक म्हणजे शुक्राशी संबंधित मिशन. त्याला व्हीनस ऑर्बिटर मिशन (VOM) असे नाव देण्यात आले आहे. पीएम मोदींनी सोशल मीडिया X वर आपल्या पोस्टद्वारे याची पुष्टी केली आहे. मार्च 2028 पर्यंत भारत आपले मिशन सुरू करेल, असे पोस्टमध्ये लिहिले आहे. इस्रो (भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था) ही मोहीम राबवणार आहे.
आता शुक्राकडे का आहे इस्रोची नजर, कशी आहे नव्या भारत मोहिमेची तयारी? येथे आहे संपूर्ण योजना
व्हीनस ऑर्बिटर मिशन (VOM) साठी भारत 1236 कोटी रुपये खर्च करणार आहे. यातील 824 कोटी रुपये फक्त त्याच्या अंतराळयानावर खर्च केले जाणार आहेत. अशा परिस्थितीत हे मिशन काय आहे, इस्रोला या मिशनद्वारे काय सिद्ध करायचे आहे आणि त्यांचे अंतराळ यान खास का आहे, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
पीएम मोदींनी आपल्या पोस्टमध्ये लिहिले आहे की, या मिशनद्वारे शुक्र ग्रहाचा सखोल अभ्यास केला जाईल आणि अंतराळ क्षेत्रात काम करणाऱ्यांना नवीन संधी मिळतील. आता या संपूर्ण मिशनमध्ये काय होईल ते समजून घेऊ.
या मोहिमेद्वारे इस्रो शुक्राच्या कक्षेत एक यान पाठवणार आहे. अनेक प्रयोग केले जातील. याशिवाय शुक्राच्या पृष्ठभागाचे परीक्षण करून तेथील वातावरण समजून घेण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे. शुक्र हा सूर्यमालेतील सर्वात उष्ण ग्रह असून सूर्याचा प्रभाव समजून घेण्यासाठीही येथे अभ्यास केला जाणार आहे.
द प्रिंटला दिलेल्या निवेदनात इस्रोच्या एका अधिकाऱ्याने म्हटले आहे की, ‘हे एक प्रकारचे ऑर्बिटर मिशन आहे. या मोहिमेसाठी पाठवलेले अंतराळयान शुक्राच्या कक्षेत पोहोचेल, पण ग्रहाच्या पृष्ठभागावर उतरवले जाणार नाही. अंतराळ यानाची रचना अशा प्रकारे केली गेली आहे की ते सर्व प्रयोग करेल आणि पातळीच्या वर राहून माहिती गोळा करेल. यातूनच प्रयोग केले जातील.
शुक्राचा अभ्यास पृथ्वीला अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेण्यास मदत करेल. आपल्या सौरमालेतील हा सर्वात उष्ण ग्रह एकेकाळी राहण्यायोग्य होता. शुक्रावरील बदलांच्या कारणांचा अभ्यास करावा लागेल कारण तो एकेकाळी राहण्यायोग्य आणि पृथ्वीसारखाच मानला जात होता. शुक्र आणि पृथ्वी यांना भगिनी ग्रह देखील म्हणतात. त्यामुळे दोघांचा विकास समजण्यास मदत होईल.
https://x.com/narendramodi/status/1836386226363858992?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E1836386226363858992%7Ctwgr%5E95cc22fa8bdb5843d141cd6e4bb32c0108b76039%7Ctwcon%5Es1_c10&ref_url=https%3A%2F%2Fwww.tv9hindi.com%2Fknowledge%2Fwhat-is-venus-orbiter-mission-isro-plan-for-vom-pm-modi-post-on-x-explained-2840857.html
आकार आणि वजनासह अनेक बाबतीत शुक्र पृथ्वीसारखाच आहे. सूर्यानंतर, या दुसऱ्या ग्रहावर घनदाट वातावरण आणि सल्फ्यूरिक ऍसिडचे ढग आहेत. शुक्राच्या पृष्ठभागावरील वातावरणाचा दाब समुद्रसपाटीपासून पृथ्वीवरील दबावापेक्षा 90 पट जास्त आहे.
इस्रोच्या अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की शुक्र मोहिमेमुळे भारताला या ग्रहाविषयी महत्त्वाची आणि मनोरंजक माहिती शोधण्यात मदत होऊ शकते. भारतीय अंतराळ संस्थेच्या अधिकाऱ्याच्या म्हणण्यानुसार, ‘हे मिशन आमच्या तांत्रिक विकास क्षमता आणि वैज्ञानिक कौशल्ये दाखवेल.’
इस्रोचे प्रमुख सोमनाथ म्हणतात की ग्रहांची उत्क्रांती समजून घेणे खूप महत्वाचे आहे. जर तुम्ही शुक्र आणि मंगळावर नजर टाकली, तर तुमच्या कृतींचा पृथ्वीवर काय परिणाम होतो, ज्यामुळे ते वास्तव्य आहे की नाही याचा अभ्यास करता येईल. शुक्र एक मनोरंजक ग्रह आहे. पृथ्वी एक दिवस शुक्र बनू शकते. कदाचित 10,000 वर्षांनंतर आपण (पृथ्वी) तिची वैशिष्ट्ये बदलेल. पृथ्वी अशी कधीच नव्हती. फार पूर्वी ते राहण्यायोग्य ठिकाण नव्हते.
