
अमरनाथ यात्रेला हिंदू धर्मातील सर्वात पवित्र तीर्थक्षेत्र मानले जाते. अमरनाथ यात्रेसाठी शिवभक्त वर्षभर आतुरतेने वाट पाहत असतात, जेणेकरून त्यांना पवित्र अमरनाथ गुहेत बाबा बर्फानीचे दर्शन घेता येईल. अमरनाथ यात्रा खूप कठीण आहे, त्यासाठी अनेक आव्हानांना सामोरे जावे लागते. कधी पाऊस, तर कधी थंडी प्रत्येक पावलावर भक्तांची परीक्षा घेते, मात्र या सर्व अडचणी असूनही बाबा बर्फानीच्या दर्शनासाठी भाविक पूर्ण उत्साहाने येतात.
Amarnath Yatra : इतकी अवघड, तरीही लोक का करतात अमरनाथ यात्रा? जाणून घ्या कसे प्रकट होतात बाबा बर्फानी
श्रावण महिन्यात अमरनाथ यात्रेचे महत्त्व अधिकच वाढते. अमरनाथ गुहा समुद्रसपाटीपासून 3888 मीटर उंचीवर आहे, ज्यामध्ये नैसर्गिकरित्या बर्फाचे शिवलिंग तयार झाले आहे, ज्याला बाबा बर्फानी म्हणून ओळखले जाते. पवित्र अमरनाथ गुहा जम्मू आणि काश्मीरमध्ये स्थित आहे अमरनाथ यात्रा आषाढ पौर्णिमेपासून सुरू होते आणि बाबा अमरनाथची यात्रा श्रावण (सावन) पौर्णिमेपर्यंत चालते. या काळात लाखो शिवभक्त बाबांच्या दरबारात दर्शन घेण्यासाठी येतात.
अमरनाथ गुहा हे भगवान शिवाच्या प्रमुख तीर्थक्षेत्रांपैकी एक मानले जाते. अमरनाथ गुहेत नैसर्गिकरित्या दिसणारे शिवलिंग दुर्मिळ मानले जाते. अमरनाथच्या पवित्र गुहेत बर्फाचे शिवलिंग केव्हा प्रकट झाले याचा लिखित पुरावा नाही. परंतु असे मानले जाते की ही गुहा स्मृतीतून नाहीशी झाली होती आणि सुमारे 150 वर्षांपूर्वी पुन्हा सापडली होती.
अमरनाथची यात्रा आषाढ महिन्याच्या पौर्णिमेच्या दिवसापासून सुरू होते आणि श्रावण पौर्णिमेपर्यंत म्हणजेच रक्षाबंधनापर्यंत चालते. 2024 मध्ये अमरनाथ यात्रा 29 जून 2024 पासून सुरू होत असून ती 19 ऑगस्टला संपणार आहे. यासाठी तत्काळ नोंदणीची सुविधा 26 जूनपासून सुरू झाली आहे.
हिंदू पौराणिक कथेनुसार, ही ती पवित्र गुहा आहे, जिथे भगवान शिवाने माता पार्वतीला अमरत्वाचे रहस्य सांगितले. पौराणिक ग्रंथांमध्ये असे मानले जाते की जो भक्त या पवित्र गुहेत बनवलेल्या बर्फाच्या शिवलिंगाचे म्हणजेच बाबा बर्फानीचे दर्शन घेतो, त्याची सर्व पापे नष्ट होतात आणि त्याला मृत्यूनंतर मोक्ष प्राप्त होतो. या पवित्र स्थानाच्या दर्शनाने 23 तीर्थक्षेत्रांना भेट देण्याइतके पुण्य मिळते, असेही म्हटले जाते.
धार्मिक पौराणिक कथेनुसार, अमरनाथ गुहेत बाबा बर्फानीचे दर्शन घेतल्याने काशीतील लिंगाच्या दर्शनापेक्षा 10 पट अधिक पुण्य मिळते, प्रयागपेक्षा 100 पट अधिक आणि नैमिषारण्य तीर्थापेक्षा 100 पट अधिक पुण्य मिळते. अमरनाथ यात्रेला गेल्याने माणसाला सुख-समृद्धीचे आशीर्वाद मिळतात. यामुळेच शिवभक्त हा खडतर प्रवास पूर्ण भक्तिभावाने पूर्ण करतात आणि बाबा बर्फानीचे दर्शन घेण्याचे भाग्य लाभतात.
पवित्र अमरनाथ गुहेत प्रकट झालेले बाबा बर्फानी हे भगवान शिवाचे प्रतीक मानले जाते. अमरनाथ गुहेत बर्फाचा एक छोटासा शिवलिंगासारखा आकार दिसतो, जो सलग 15 दिवस हळूहळू वाढत जातो. 15 दिवसांत या बर्फाच्या शिवलिंगाची उंची 2 यार्डांपेक्षा जास्त वाढते. चंद्र मावळल्यानंतर शिवलिंगाचा आकारही कमी होऊ लागतो आणि चंद्र मावळताच शिवलिंगही नाहीसे होते.
