हिंदू धर्मात ज्योतिषशास्त्रानुसार सूर्यग्रहणाचे विशेष महत्त्व मानले जाते. सूर्यग्रहण ही खगोलीय घटना आहे. जेव्हा चंद्र पृथ्वी आणि सूर्यामधून जातो किंवा सूर्याला पूर्णपणे झाकतो, ज्यामुळे पृथ्वीवरील सूर्यप्रकाश कमी होतो किंवा पूर्णपणे नाहीसा होतो, या घटनेला सूर्यग्रहण म्हणतात. साधारणपणे एका वर्षात फक्त एकच सूर्यग्रहण होते, पण या वर्षी 2024 मध्ये दोन सूर्यग्रहण आणि दोन चंद्रग्रहण होणार आहेत. या वर्षातील पहिले सूर्यग्रहण 8 एप्रिल 2024 रोजी झाले, ज्याचा विशेष प्रभाव अमेरिका आणि त्याच्या जवळपासच्या देशांमध्ये दिसला, पण भारतात ते दिसले नाही. अशा स्थितीत वर्षातील दुसऱ्या आणि शेवटच्या सूर्यग्रहणाबाबत लोकांच्या मनात अनेक प्रश्न आहेत की हे सूर्यग्रहण कधी होणार आहे आणि यावेळी हे ग्रहण भारतात दिसणार की नाही? अशा परिस्थितीत या लेखात वर्षातील दुसऱ्या सूर्यग्रहणाशी संबंधित प्रत्येक माहिती सविस्तरपणे जाणून घेऊया.

वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण ऑक्टोबर 2024 मध्ये होणार आहे. हिंदू कॅलेंडरनुसार, हे दुसरे सूर्यग्रहण कंकणाकृती असेल, ज्याला रिंग ऑफ फायर म्हणतात. जेव्हा चंद्र सूर्याला पूर्णपणे झाकत नाही तेव्हा कंकणाकृती सूर्यग्रहण होते, ज्यामुळे सूर्याचा बाह्य भाग एक तेजस्वी वलय म्हणून दिसू लागतो. जर तुम्ही ते भारतात पाहू शकत नसाल, तर लोक ते ऑनलाइन लाईव्ह स्ट्रीमिंगद्वारे पाहू शकता.

वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण 2 ऑक्टोबर 2024 रोजी होत आहे. हा दिवस हिंदू कॅलेंडरमध्ये अश्विन महिन्यातील अमावस्या तिथी असेल. भारतीय वेळेनुसार हे ग्रहण रात्री 9.13 वाजता सुरू होईल आणि 3 ऑगस्टला पहाटे 3:17 वाजता संपेल. हे कंकणाकृती सूर्यग्रहण एकूण अंदाजे 6 तास 4 मिनिटे चालेल.

या वर्षातील पहिले सूर्यग्रहण भारतात दिसले नाही आणि आता आश्चर्याची बाब म्हणजे या वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण देखील भारतात दिसणार नाही. असे होण्याचे मुख्य कारण म्हणजे ग्रहण भारतीय वेळेनुसार रात्र होईल.

आता अशा परिस्थितीत लोकांना हे जाणून घ्यायचे आहे की जर वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण भारतात दिसत नसेल, तर ते जगातील कोणत्या देशांमध्ये दिसणार आहे. वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण ब्राझील, कुक आयलंड, चिली, पेरू, अर्जेंटिना, मेक्सिको, होनोलुलु, फिजी, उरुग्वे, अंटार्क्टिका, न्यूझीलंड, आर्क्टिक, ब्युनोस आयर्स आणि बेका बेट या देशांमध्ये दिसणार आहे.

सामान्यतः सुतक कालावधीला सूर्यग्रहण म्हणतात. शास्त्रानुसार सुतक कालावधी सूर्यग्रहणाच्या फक्त 12 तास आधी सुरू होतो. या वेळी वर्षातील दुसरे सूर्यग्रहण भारतात दिसणार नाही, त्यामुळे त्याचा सुतक कालावधीही वैध राहणार नाही. जेव्हा सुतक काळात शुभ व शुभ कार्ये होत नाहीत. तसेच या काळात पूजा करणे टाळावे. सुतक काळात मंदिरांचे दरवाजेही बंद केले जातात आणि ग्रहण संपल्यानंतर मंदिराला गंगाजलाने पवित्र केल्यानंतरच दरवाजे उघडले जातात.