
असे म्हणतात की अशक्य आणि शक्य यात एकच फरक आहे – इच्छाशक्ती. टोकियो ऑलिम्पिकपूर्वी, जर तुम्हाला कोणी विचारले असते की भारतीय खेळाडू ट्रॅक आणि फील्ड स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकू शकतो का? बहुतेक क्रीडाप्रेमींचे उत्तर होते – नाही. पण नीरज चोप्राने टोकियो ऑलिम्पिकमध्ये ही विचारसरणी बदलली. त्याने सुवर्णपदक जिंकले. ही कामगिरी करणारा तो पहिला भारतीय खेळाडू ठरला. पहिला भारतीयच नाही, तर पहिला आशियाई खेळाडूही.
2023 च्या अतुलनीय विजयाचा नायक होता नीरज चोप्रा, ज्याने वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्ण जिंकून रचला इतिहास
यानंतर 2023 मध्येही त्याने आणखी एक स्वप्न साकार करण्याचा निर्णय घेतला. 2023 मध्ये भारताचा स्टार अॅथलीट नीरज चोप्रानेही वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये इतिहास रचला होता. त्याने संपूर्ण देशाला आनंदोत्सव साजरा करण्याची संधी दिली. बुडापेस्टमध्ये 88.17 मीटर भालाफेक करून तो जगज्जेता ठरला. ऑलिम्पिक सुवर्णपदकानंतर त्याच्याकडे या विजेतेपदाची कमतरता होती, जी त्याने 2023 मध्ये मिळवली. 2023 हे वर्ष नीरज चोप्रा याच्याशी नेहमीच एक सुंदर स्मृती म्हणून जोडले जाईल.
वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्ण जिंकण्याची सर्वात मोठी गोष्ट म्हणजे सुवर्णपदक जिंकण्यापूर्वी 23 जुलै 2022 रोजी त्याने ही इच्छाशक्ती दाखवली होती. हे 2022 च्या वर्ल्ड चॅम्पियनशिपबद्दल आहे. त्यानंतर नीरजचे सुवर्णपदक जिंकणे हुकले होते. पण त्याच दिवशी तो म्हणाला होता की 2023 मध्ये पुन्हा वर्ल्ड चॅम्पियनशिप आहे आणि तो तिथे आणखी चांगली कामगिरी करण्याचा प्रयत्न करेल. म्हणजेच 2023 मध्ये त्याने देशासाठी चांगली कामगिरी करण्याचे आश्वासन दिले होते, तेही त्याने शानदार पद्धतीने पूर्ण केले. हे सर्व यश नीरजच्या लहानपणापासून असलेल्या इच्छाशक्तीचे फळ होते. ते बालपण, जे पानिपतच्या एका छोट्या गावात गेले. चला तुम्हाला नीरजच्या बालपणातही घेऊन जाऊ.
स्पोर्ट्स सुपरस्टार नीरज चोप्राचे बालपण पूर्णपणे वेगळे होते, कारण त्यावेळी नीरज आजच्यासारखा सुपरफिट नव्हता. त्याचे वजन खूप जास्त होते. त्याचे वजन सुमारे 80 किलो होते. गावकरी त्याला चिडवण्यासाठी सरपंच म्हणून हाक मारायचे. नीरजचे पानिपत स्टेडियममध्ये जाण्याचे हे देखील एक कारण असावे. तिथेच स्टेडियममध्ये तो भालाफेक या खेळाच्या प्रेमात पडला. प्रेम फुलल्यावर नीरज पंचकुलाला पोहोचला. तिथे चांगल्या सुविधा होत्या, त्यालाही खूप घाम फुटला. यानंतर 2012 हे वर्ष आले. नीरज साधारण 15 वर्षांचा होता. नीरज चोप्राने राष्ट्रीय ज्युनियर चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्णपदक जिंकले. लखनौ येथे झालेल्या त्या चॅम्पियनशिपमध्ये नीरजने 68.40 मीटर भालाफेक केली होती. पुढच्या वर्षी म्हणजे 2013 पासून त्याची आंतरराष्ट्रीय कारकीर्द सुरू झाली. युक्रेनमध्ये झालेल्या वर्ल्ड युथ चॅम्पियनशिपमध्ये तो सहभागी झाला होता. त्याची कामगिरी वर्षानुवर्षे सुधारत राहिली.
त्याच्या क्षमता, मेहनत आणि इच्छाशक्तीमध्ये ‘मॅच्युरिटी’चीही भर पडली. 2014 मध्ये त्याने बँकॉक येथील युवा ऑलिम्पिकमध्ये रौप्य पदक जिंकले होते. पुढच्याच वर्षी त्याने कनिष्ठ गटात नवा विश्वविक्रम केला. त्या वर्षी त्याने 81.04 मीटर भालाफेक केली होती. 2016 मध्ये नीरजने पोलंडमध्ये अंडर-20 वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्णपदक जिंकले होते. 2016 मध्ये ऑलिम्पिक होते, पण नीरज ऑलिम्पिकसाठी पात्र ठरू शकला नाही. नीरज नक्कीच निराश झाला असेल पण त्याची हिंमत कोणत्याही प्रकारे कमकुवत नव्हती.
नीरज चोप्राने गोल्ड कोस्ट येथे झालेल्या 2018 राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धेत 86.47 मीटर फेक करून सुवर्णपदक जिंकले. त्याच वर्षी त्याने आशियाई क्रीडा स्पर्धेतही सुवर्णपदक पटकावले होते. आशियाई स्पर्धेतही त्याने 88.07 मीटर भालाफेक करून राष्ट्रीय विक्रम केला. त्याला 2018 मध्ये अर्जुन पुरस्कारही मिळाला होता. 2019 हे वर्ष नीरज चोप्रासाठी खूप कठीण होते. त्याच्या खांद्याला दुखापत झाली. यामुळे त्याला अनेक महिने विश्रांती घ्यावी लागली. त्याच्यावर शस्त्रक्रियाही झाली. हा काळ वेदनादायक होता. नीरज चोप्रांपुढील आव्हाने आणखी वाढली, कारण जेव्हा तो बरा झाला, तेव्हा संपूर्ण जगाला कोरोनाने वेढले होते. सगळीकडून वाईट बातम्या येत होत्या. सराव सोडा, खेळाडूंना मैदानात जाणे शक्य नव्हते. या कठीण काळातही त्याने इच्छाशक्तीवर भरवसा ठेवला. नीरज त्याच्या फिटनेसवर काम करत राहिला. कोरोनामुळे ऑलिम्पिकही पुढे ढकलण्यात आले होते. नीरज टोकियो ऑलिम्पिकसाठी पात्र ठरला होता, ही दिलासादायक बाब होती.
त्यानंतर 7 ऑगस्ट ही तारीख आली. नीरज चोप्राने पहिल्या प्रयत्नात 87.03 मीटर, दुसऱ्या प्रयत्नात 87.58 मीटर आणि तिसऱ्या प्रयत्नात 76.79 मीटर भालाफेक केली होती. त्याने 87.58 मीटर फेक करून सुवर्णपदक जिंकले. नीरजचा हा सुवर्ण विजय देखील खूप खास आहे, कारण हा त्याचा पहिला ऑलिम्पिक होता. त्यानंतर 2023 च्या वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये त्याने गेल्या वर्षीच्या कामगिरीत सुधारणा केली आणि अंतिम फेरीत 88.17 मीटर फेक करून सुवर्णपदक जिंकून इतिहास रचला.
याआधी केवळ एका भारतीय खेळाडूच्या खात्यात जागतिक अजिंक्यपद पदक होते. जेव्हा लांब उडीपटू अंजू बॉबी जॉर्जने 2003 मध्ये कांस्यपदक जिंकले होते. आता तो एकाच वेळी ऑलिम्पिक सुवर्णपदक विजेता आणि विश्वविजेता बनणारा जगातील दुसरा खेळाडू आहे. नीरज आज स्पोर्ट्स आयकॉन आहे. क्षेत्राबाहेर, जाहिरातींच्या दुनियेतही त्यांचा नावलौकिक आहे. त्याच्याकडून क्रीडा चाहत्यांना अजूनही अधिक अपेक्षा आहेत.
