जमुई जिल्ह्यात असलेल्या गिद्धेश्वर मंदिरात देशाच्या विविध भागातून लोक येतात. या मंदिराचा इतिहास रामायण काळाशी जोडलेला आहे. असे म्हणतात की रामायण काळात माता सीतेला रावणापासून वाचवण्यासाठी जटायूने आपल्या प्राणाची आहुती दिली होती. पौराणिक कथा अशी आहे की लंकेचा राजा रावण, जेव्हा कपटाने माता सीतेचे अपहरण करत होता, तेव्हा पक्षी राजा जटायूने माता सीतेला वाचवण्यासाठी रावणाशी युद्ध केले. असे म्हणतात की रावणाने जटायूचे पंख कापले होते, या लढाईत गंभीर जखमी झाल्यानंतर जटायू पर्वतावर पडला. पुढे या जागेला गिद्धेश्वर पहाड असे नाव पडले.

पौराणिक कथेनुसार गिद्धेश्वर मंदिरात लोकांच्या मनोकामना पूर्ण होतात. गिधाड आणि देव हे दोन शब्द जोडून या मंदिराचे नाव गिद्धेश्वर आहे. असे म्हटले जाते की जेव्हा प्रभू राम माता सीतेच्या शोधात पर्वतावर पोहोचले, तेव्हा जखमी जटायूनेच सांगितले की रावणाने कसे कपटाने माता सीतेचे अपहरण केले. माता सीतेला वाचवण्यासाठी जटायूने रावणाशी कसे युद्ध केले, पण तिला वाचवता आले नाही. असे म्हटल्यावर जटायूने रामाच्या कुशीत प्राणाची आहुती दिली. त्यानंतर प्रभू रामाने ती जागा पक्षीराज जटायूला समर्पित केली, त्यानंतर त्याच ठिकाणी गिद्धेश्वर मंदिर बांधण्यात आले.

जटायूच्या छिन्नविछिन्न पंखाने पक्षीराज ज्या ठिकाणी पडला होता, त्या ठिकाणी रामाने आपल्या भक्तांना भगवान शिव आणि हौतात्म्य पत्करलेल्या जटायूचे मंदिर बांधण्यास सांगितले होते, अशी कथा प्रसिद्ध आहे आणि आता हा डोंगर गिद्धेश्वर पर्वत म्हणून ओळखला जाईल, ज्यावर गिद्धेश्वर मंदिर बांधावे, असे सांगण्यात आले आणि जो कोणी भक्त या मंदिरात पूजा करण्यासाठी येईल त्याच्या मनोकामना पूर्ण होतील.