पाकिस्तानच्या दुरवस्थेमागचे खरे कारण केवळ वाईट खेळ नसून, अनावश्यक आणि अकाली राजकारण

गेल्या काही महिन्यांपासून पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डात सातत्याने बदल होत आहेत. रमीझ राजा, नजम सेठी आणि झका अश्रफ यांनी अध्यक्षपदाची सूत्रे स्वीकारली. या तिघांची वृत्ती आणि विचार वेगवेगळे होते. त्यांच्या निर्णयातही दृष्टिकोनातील फरक दिसून आला. पाकिस्तान क्रिकेट बोर्ड भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळ अर्थात बीसीसीआयबाबत यापूर्वीही संकोच करत असला, तरी यावेळी आशिया चषकापासून कथा सुरू झाली. आशिया कपचे यजमानपद पाकिस्तानला मिळाले. मात्र भारताने पाकिस्तानात जाणार नसल्याचे स्पष्ट केले. अशा स्थितीत आशिया चषक श्रीलंका आणि पाकिस्तान यांच्यात संयुक्तपणे आयोजित करण्याचा निर्णय घेण्यात आला. भारताने आपले सर्व सामने श्रीलंकेत खेळले आणि संघ चॅम्पियनही झाला. मात्र यावेळी पाकिस्तान बोर्डाच्या नेत्यांनी भारत आशिया चषक खेळायला आला नाही, तर विश्वचषक खेळायला येणार नाही, अशी धमकीही दिली. यानंतर झका अश्रफ यांनी सूत्रे हाती घेतल्यानंतर श्रीलंका आणि पाकिस्तान यांच्या संयुक्त विद्यमाने आशिया चषक स्पर्धेचे आयोजन करण्यात यावे याच्या बाजूने मी नाही, परंतु निर्णय आधीच घेण्यात आला होता, त्यामुळे तो मान्य करणार असल्याचे त्यांनी सांगितले. बोर्डाच्या राजकारणाचा थेट फटका खेळाडूंना बसत नसला, तरी हे समजून घ्यावे लागेल. पण अप्रत्यक्षरीत्या त्यामुळे खेळाडूंना खूप फरक पडतो. सर्वात मोठा फरक हा आहे की त्यांना त्यांचे भविष्य सुरक्षित आहे की नाही हे माहित नाही.

आशिया चषकानंतर पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डानेही विश्वचषकाबाबत खूप टाळाटाळ केली. जे सामन्यांचे वेळापत्रक जाहीर झाल्यानंतर सुरू झाले. अफगाणिस्तानविरुद्ध चेन्नईमध्ये खेळल्या गेलेल्या सामन्यावर पीसीबीने जोरदार आक्षेप घेतला होता. ज्याची भीती खेळाडूंच्या मनात घर करून गेली. त्याचा परिणामही सर्वांसमोर आहे. अफगाणिस्तानने पाकिस्तानचा 8 विकेट्सने मोठ्या फरकाने पराभव केला. भारताविरुद्धच्या सामन्याला पाकिस्तानी चाहते न आल्यानेही गदारोळ झाला होता. तरीही तक्रारींचा फेरा सुरुच होता. याआधी हैदराबादमध्ये पाकिस्तान संघाच्या समर्थनार्थ घोषणाबाजी करण्यात आली, तेव्हा पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाला कोणताही आक्षेप नव्हता. बाबर आझमने भारताच्या यजमानपदाची प्रशंसा केली, तेव्हा काही अडचण आली नाही. पण मैदानात पाकिस्तानी चाहत्यांची अनुपस्थिती विनाकारण अतिशयोक्तीपूर्ण होती. पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाने या प्रकरणात जाणीवपूर्वक राजकारण केले. पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाला कदाचित हे आठवत नाही की 2004 मध्ये भारताने 14 वर्षांनी पाकिस्तानचा दौरा केला, तेव्हा भारतीय टीव्ही कॅमेरामनना व्हिसा देण्यात आला नव्हता. व्हिसा कोणत्याही देशाच्या राजनैतिक विषयांतर्गत येतो. पाकिस्तानी चाहते असते, तर मजा आली असती, पण बाबर आझमच्या संघाचा पराभव त्यांनी टाळला नसता. सोशल मीडियाच्या युगात खेळाडूंना सर्व प्रकारच्या बातम्या आणि वादांची जाणीव असते. पूर्वीचे खेळाडू मोठ्या सामन्यांपूर्वी टीव्ही पाहणे आणि वर्तमानपत्र वाचणे बंद करायचे. पण आता फोन बाजूला ठेवणे अशक्य झाले आहे. अशा परिस्थितीत या संपूर्ण प्रकरणावर पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाने केलेल्या राजकारणाचा त्यांच्या संघावर वाईट परिणाम झाला.

अफगाणिस्तानकडून झालेल्या पराभवानंतर पाकिस्तानसाठी विश्वचषकातील पुढील वाटचाल अवघड झाली आहे. पुढचे काही तास त्याच्यासाठी खूप महत्त्वाचे आहेत. त्याचा सामना शुक्रवारी दक्षिण आफ्रिकेशी होणार आहे. या विश्वचषकात दक्षिण आफ्रिका बलाढ्य संघ दिसत आहे. खरी अडचण अशी आहे की दक्षिण आफ्रिकेशिवाय पाकिस्तानही मोठ्या संघांशी स्पर्धा करतो. दक्षिण आफ्रिकेनंतर पाकिस्तानला आणखी 3 सामने खेळायचे आहेत. जे बांगलादेश, न्यूझीलंड आणि इंग्लंडविरुद्ध आहे. बांगलादेश हा एकमेव संघ आहे ज्याला तुलनेने कमकुवत म्हणता येईल. अन्यथा इंग्लंडचा संघही पलटवार नक्कीच करेल. न्यूझीलंडचा संघ या विश्वचषकातील सर्वात संतुलित संघ असल्याचे दिसत आहे. त्यामुळे विश्वचषक स्पर्धेतील बड्या दावेदारांमध्येही त्याची गणना होत आहे. विश्वचषकानंतरची समीकरणे आतापासूनच पाहायला मिळत आहेत. पाकिस्तानी कर्णधार बाबर आझमला हटवण्याची मागणी जोर धरू लागली आहे. इतर काही खेळाडूंनाही सोडण्यात येणार आहे. पण खरे सत्य हे आहे की या दुर्घटनेला जबाबदार असलेल्या पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाच्या राजकारणावर कोणीही प्रश्नचिन्ह उपस्थित करणार नाही.